Via de wortels neemt een plant allerlei voedingselementen op die belangrijk zijn voor een goede en gezonde groei, zoals kalium en magnesium. Als planten gebrek hebben aan bepaalde voedingsstoffen in de bodem dan kunnen er gebreksverschijnselen ontstaan. Het blad of de bloemen vertonen in dat geval typische verschijnselen, zoals geel of bruin blad, zodat dan meestal te zien is om welk gebrek het gaat.

Het kan overigens ook zo zijn dat de bodem te zuur is, waardoor de voedingselementen niet voldoende opgenomen worden. Een teveel aan voedingsstoffen kan ook problemen geven voor een plant.

Planten met geel blad, bruin blad...

  • Geel blad. Het kan gaan om gebrek aan stikstof, zeker als de planten klein blijven. Strooi stikstof-rijke mest zoals bloedmeel om het gebrek op te heffen. Wordt het blad alleen geel tussen de nerven dan gaat het vaak om magnesiumgebrek, gebruik in dat geval een meststof die rijk is aan magnesium. In sommige gevallen gaat het om gebrek aan ijzer.
  • Bruin blad. Vaak is te zien dat het blad langs de randen bruin wordt, in dit geval kan het gaan om een gebrek aan kalium. U kunt met Vinassekali strooien om het gebrek op te lossen. Vooral licht getinte bladeren kunnen ook bruin worden door verbranding: ze staan te veel in de zon.
  • Dwerggroei. Het blad groeit niet en blijft veel kleiner dan normaal. Soms ook donkere vlekken op het blad. Er kan sprake zijn van gebrek aan fosfor. Strooi bijvoorbeeld beendermeel om het gebrek aan fosfor op te lossen.
  • Bladpunten sterven af. Als de randen van de bladeren, de uiterste puntjes van bladeren verschrompelen én de bloemknoppen misvormd zijn dan kan het gaan op calciumgebrek. Het strooien van kalk kan helpen.
  • Blad valt. Het blad kan van de plant vallen door een tekort aan voedingsstoffen afsterven en afvallen, maar ook door te veel warmte of te weinig water. Te veel water is vaak ook een groot probleem, bijvoorbeeld bij potplanten die in te natte potgrond staan.
  • Bloemknoppen vallen. De bloemknoppen kunnen afvallen door een tekort aan water of juist een teveel aan water. Ook kunnen late nachtvorsten de oorzaak zijn, de tere bloemknoppen bevriezen. Dit komt bijvoorbeeld voor bij Camellia. Bij planten in pot kan het verzetten van een plant de knoppen doen afstoten.

Lees meer over water geven en bemesten van de tuin

TIP Wil je weten welke grond je in de tuin hebt, en of er een gebrek is aan bepaalde voedingselementen, doe dan een bodemtest. Je ontvangt dan een advies voor de juiste bemesting van je tuinplanten.

Geen gebrek maar aantasting

Soms lijkt het of er sprake is van een gebreksverschijnsel, maar gaat het om een aantasting door plaagdieren, zoals luizen, of een aantasting door schimmels. Bijvoorbeeld luizen in een beukenhaag of blad van Clematis dat verdroogt door een schimmel (verwelkingsziekte). Dit komt niet direct door een gebrek aan een bepaalde voedingsstof, maar het is vaak wel zo dat de plant dan niet op de juiste plek staat, of bijvoorbeeld door een gebrek aan water.

Lees meer over de meest voorkomende ziekten en plagen bij planten. 

TIP Probeer gebreksverschijnselen te voorkomen door de plant op de juiste plek in de tuin te zetten, de juiste voeding te geven en tijdig te sproeien. 

Checklist bij problemen met uw plant in groei, bloei of blad dat verkleurt:

  • standplaats - staat uw plant op de goede plek qua zonuren? Gemiddeld betekent zon meer dan 4 uur volle zon, halfschaduw is tussen de 2 en 4 uur volle zon, schaduw tot 2 uur volle zon in de lente of zomer. 
  • grondsoort - heeft u een plant in de juiste grond gezet? Een Rhododendron houdt bijvoorbeeld van zure grond en zal het op kleigrond slecht doen.
  • voldoende water - controleer wat de behoefte van de plant is en voel met uw vinger of de aarde te droog of nat is.
  • controleer op plagen en ziektes - kijk ook onder het blad en bij de wortels.
  • heeft u goed gesnoeid - lees hier meer over snoeien
  • is de situatie veranderd - is de plant verplaatst, is er een boom in de buurt gesnoeid en krijgt de plant opeens veel zon, etc.
  • wanneer heeft u de plant voor het laatst bemest? Of doe een bodemtest zodat u precies weet welke voedingsstof uw plant extra nodig heeft waardoor deze sterk en gezond blijft! 

Lees ook: mijn plant bloeit niet!